Gebelik sonlandırma (kürtaj), rahim içindeki dokuların alınmasını tanımlayan bir terimdir. Yaygın olarak gebeliğin sona erdirilmesi şeklinde anlaşılsa da birden fazla tıbbi amaca hizmet eder. Türkiye’de yasal gebelik sonlandırma, gebeliğin 10. haftasına kadar uygulanabilmekte; bu sürenin ötesinde ise tıbbi zorunluluk belgesiyle işlem gerçekleştirilebilmektedir.
Prosedür hem istenmeyen gebeliklerde hem de sağlık komplikasyonu gelişen istenen gebeliklerde uygulanır. Tıbbi endikasyonlar arasında fetüste kalp durması, gebelik süresince zararlı ilaçlara maruziyet, radyasyona maruziyet, boş gebelik (blighted ovum) veya gebeliğin devamının annenin hayatını tehlikeye attığı durumlar sayılabilir.
Gebelik sonlandırmanın ötesinde, kürtaj teknikleri rahim iç duvarının kalınlaşması, rahim kanseri şüphesiyle biyopsi gerekliliği ve anormal vajinal kanamalarda doku tanısı amacıyla hem teşhis hem de tedavi aracı olarak kullanılmaktadır.
Modern yaklaşımda, serviks kanalından geçirilen tek kullanımlık steril kanüllerle vakum aspirasyon yöntemi uygulanır. Karman enjektörüyle oluşturulan negatif basınç, gebelik dokusunu yaklaşık 5-6 dakika içinde dışarı çeker. Bu yöntem, geleneksel küret tekniklerine kıyasla doku hasarını önemli ölçüde azaltır.
İşlem genellikle 10-15 dakika sürer; gebelik haftasına bağlı olarak bu süre uzayabilir. Sedasyon anestezisi uygulandığında hastalar 30-60 dakika dinlendirilerek taburcu edilir. Adet kanaması işlemden sonra genellikle 30-40 gün içinde yeniden başlar; 20 gün erken ya da 50-60 gün geç gelmesi normal kabul edilir.
Sedasyon yapılacak işlemler için hastalar 4-6 saat öncesinden aç kalmalı, yanlarında dönüş ulaşımını sağlayacak bir refakatçi bulundurmalı ve öncesinde kan sulandırıcı ilaç kullanmaktan kaçınmalıdır. İşlem sonrası bakım; bir hafta boyunca hafif aktivite, iki hafta cinsel ilişkiden kaçınma ve iki hafta içinde kontrol muayenesini kapsamaktadır.
Assist. Prof. Dr. Muzaffer Uçarer ile konsültasyon randevusu için UCARER Women’s Health ile iletişime geçin.